Gratis Proefles

Noten leren lezen

Wil je noten leren lezen? Wil je weten hoe je de noten op de piano kunt vinden voor je pianoles? Lees eerst de pagina 'het klavier' en daarna op deze pagina hoe de toetsen van de piano gekoppeld worden aan notenschrift.

 

Muzieknoten

Met muzieknoten worden de tonen in de muziek vastgelegd op schrift. 
Dat gebeurt op een notenbalk, 5 horiontale lijnen boven elkaar.

Notenbalk.jpg

 

 

 

Een noot is een rondje dat op die balk wordt genoteerd. Elk noot komt overeen met een witte toets op de piano.

Een noot die hoger klinkt staat hoger op de notenbalk dan een noot die lager klinkt. Als je telkens 1 stapje hoger gaat, schuif je telkens 1 plekje hoger op de balk:

Noten_op_notenbalk.jpg

 

 

 

Je ziet dat je telkens afwisselend een noot hebt op een lijntje, dan een noot tussen twee lijntjes, dan weer op het lijntje enz. Wanneer je de uiterste grenzen van de notenbalk hebt bereik, kan een noot nog net op een lijntje liggen of er nog net een onder hangen.

Wanneer je nog verder omhoog of omlaag wilt, zijn de lijntjes van de notenbalk op. Daarom tekenen we in dat geval tijdelijk een extra lijntje voor die noot. Dat heet een hulplijntje.

Hulplijntjes.jpg

 

Met hulplijntjes kun je weer even voort om nog meer noten rond de notenbalk te schrijven.

 

Muzieksleutels

Hoe weet je nu welke toets overeenkomt met welke noot? Dat wordt bepaald door de muzieksleutel die vooraan elke notenbalk staat.
De G- of vioolsleutel wijst met zijn krul de G aan die net rechts van het midden van de piano zit. Als je eenmaal die G weet, kun je de rest ook uitrekenen.

G-sleutel.jpg

 

 

 

 

Noten_vioolsleutel.jpg

 

 

 

 

De F- of bassleutel wijst met zijn twee puntjes de F aan die meteen links van het midden van de piano zit. Als je eenmaal die F weet, kun je de rest ook uitrekenen.

F-sleutel.jpg

Noten_bassleutel.jpg

 

 

Twee balken

Omdat een pianist met twee handen speelt, leest hij van twee notenbalken die boven elkaar staan. De bovenste balk is in principe voor de rechterhand, de onderste voor de linkerhand.

 

Systeem.jpg

 

Veel mensen denken dat de G-sleutel voor de rechterhand is en de bassleutel voor de linkerhand. Maar eigenlijk is het zo, dat de G-sleutel voor de hoge noten is en de F-sleutel voor de lage.

 

Omdat bij een piano de hoge noten aan de rechterkant zitten, speel je de noten in de G-sleutel meestal met de rechterhand. Omdat bij een piano de lage noten aan de linkerkant zitten, speelt je de noten in de F-sleutel meestal met de linkerhand.
Maar soms komt de rechterhand zo laag, dat hij de noten in de F-sleutel leest. En soms komt de linkerhand zo hoog, dat hij de noten in de G-sleutel leest.

Zwarte toetsen

Nu hebben we nog de zwarte toetsen. Voor zwarte toetsen gebruiken we de tekens # (kruis) en b (mol).


Kruis_en_mol.jpg

 

 

 

Als je een noot ziet met een kruis ervoor, speel je niet de witte toets die bij die noot hoort maar de dichtstbijzijnde toets rechts. Meestal is dat een zwarte toets, maar dat hoeft niet per se.
Als je een noot ziet met een mol ervoor, speel je niet de witte toets die bij die noot hoort maar de dichtstbijzijnde toets links. Ook dat is meestal een zwarte toets.

De naam van de noot verandert nu ook: bij een kruis krijg je de letters –is achter de notennaam. Dat spreek je uit als –ies. Een f met een kruis wordt een fis (spreek uit: fies), een d met een kruis een dis enz.
Bij een mol krijg je de letters –es achter een notennaam. Een b met een mol wordt een bes, een d met een mol een des, enz.
Uitzonderingen: een a met een mol wordt niet a-es maar as. Een e met een mol wordt niet e-es maar es.

Zwarte toetsen hebben dus eigenlijk twee namen, het hangt er maar net van af van welke noot hij is afgeleid: de cis zit bijvoorbeeld op dezelfde plaats als de des, en de as op dezelfde plaats als de gis.